• Decrease font size
  • Reset font size to default
  • Increase font size
Видови на тумори
Превенција и скрининг кај карцином на дебело црево - Лист 2 Печати
Индекс на артикл
Превенција и скрининг кај карцином на дебело црево
Скрининг тестови за колоректалниот карцином
Сите страници

Скрининг тестови за колоректалниот карцином

Скринингот се прави кај лица кои немаат симптоми или знаци, кој би индицирале постоење на карцином.

Доколку постојат симптоми и знаци, тогаш се прават дијагностички процедури, кои веќе не спаѓаат во скрининг тестови.

Тестови кои се препорачуваат за скрининг на колоректалниот карцином се:

Тест за присуство на скриена крв во столицата

Се проверува столицата, бидејќи некогаш во неа може да се најдат мали количини на крв, кои не се видливи со голо око. Причина за микроскопска мелена (крв во столицата) може да бидат присутни бенигни лезии, или пак присутен карцином на дебелото црево, кој е во почетен, ран стадиум. Ова е едноставен и неинвазивен скрининг тест.

Доколку тестот е позитивен, треба да се направат дополнителни испитувања, со цел да се открие точната причина за крварењето.

Постоењето на траги од крв во столицата, не значи и сигурно постоење на карцином, но сепак бара понатамошно иследување, со цел да се исклучи или потврди присуството на карцином.

Секој позитивен наод, мора да биде евалуиран со колоноскопија.

Прочитај и: Важноста на тестот за окултно крварење како скрининг тест

Иригографија (рендгенолошко испитување на дебелото црево со двоен контраст)

Најчесто применувана иницијална скрининг метода е рендгенолошко иследување со двоен контраст т.н иригографија. Сепак, иригографијата не е толку детална како колоноскопија и секако со тој метод не можат да се отстрануваат полипи и земаат биопсии. Самата иригографија е поприфатлива за пациентите.

Флексибилна сигмоидоскопија

Тоа е преглед на дебелото црево со помош на флексибилен сигмоидоскоп. Сигмоидоскопот е тенка, светлосна сонда, со дебелина колку прст. Таа се внесува преку чмарот на пациентот и му овозможува на лекарот да ја гледа директно внатрешноста на цевото, односно, неговата слузница. Со оваа процедура можат да се видат присутните полипи или почетниот карцином на дебелото црево. Флексибилна сигмоидоскопија обично се изведува без анестезија. Процедурата е непријатна, но не треба да е болна. Тоа е брза процедура која се изведува за околу 5 минути.

Пред изведувањето на процедурата, на пациентот му се дава средство за прочистување, лаксатив со што се чисти дебелото црево. Дебелото црево треба да е потполно испразнето, бидејќи, во спортивно сигмоидоскопијата не е можно да се изведе. Иако самиот преглед е непријатен за пациентот сепак е релативно безбеден.

Колоноскопија

Колонoскопијата се применува за испитување на слузницата на дебелото црево, за отстранување на полипи во дебелото црево (мали, бенигни тумори), за земање примероци, биопсија на дебелото црево и друго.

Колонoскопијата е најсигурниот, најдеталниот преглед на дебелото цревo и со овој преглед можат да се утврдат и ситни абнормалности и болести во најраните фази. Оваа дијагностичка метода е многу попрецизна од иригографијата и може да го открие карциномот на дебелото црево уште во неговите рани, почетни стадиуми.

Пред да се изведе иригографијата, на пациентот му се даваат упатства. Така, пациентот не смее ништо да јаде и да пие 6 часа пред колоноскопијата. Пациентот треба да престане да зема лекови кои го зголемуваат ризикот од крварење, како што се на пример аспиринот и нестероидните антиинфламаторни лекови, неколку дена пред изведувањето на колоноскопијата. Исто така, пред изведувањето на процедурата, на пациентот му се дава средство за прочистување, лаксатив со што се чисти дебелото црево. Дебелото црево треба да е потполно испразнето, бидејќи, во спротивно колоноскопијата не е можно да се изведе. Иако самиот преглед е непријатен за пациентот, сепак е релативно безбеден. Доколку пациентот има тешка срцева, белодробна или бубрежна болест треба за тоа да го информира лекарот.

Долга, тенка свитлива цевка се спроведува преку анусот (чмарот) до дебелото црево. Ова обично трае околу 15 минути и обично се изведува со интравенска седација. Реакцијата кон лековите за смирување се релативно ретки.

Колонoскопијата се изведува во болнички услови како амбулантска процедура (т.е. пациентот не се хоспитализира) од страна на специјалист кој е посебно обучен за колоноскопија.

Виртуелна колоноскопија (КТ колонографија)

Друга понова опција е виртуелна колоноскопија со комјутерска томографија (CT). Таа дава уште попрецизен преглед на слузницата на дебелото црево, во целата негова должина. Се изведува со внесување на мала сонда преку чмарот на пациентот, при што се пумпа воздух во дебелото црево, со цел да го надува. Потоа со специјален КТ скен се прават снимки на дебелото црево.

Современите студии покажале дека оваа процедура е ефективна во откривањето на малите полипи. КТ колонографијата може е најдобра метода за ниско ризичните лица, кај кои конвенционалната колоноскопија била негативна, односно не покажала присуство на абнормалности во слузницата. Оваа процедура овозможува визуелизација на целото дебело црево и се изведува без седација на пациентот